\n\u015awi\u0119ty Miko\u0142aj zajmuje szczeg\u00f3lne miejsce u wyznawc\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a katolickiego oraz prawos\u0142awnego. Miko\u0142aj urodzi\u0142 si\u0119 w Patras w Grecji. By\u0142 biskupem Miry (Azja Mniejsza) na pocz\u0105tku IV wieku. Jest patronem m.in. dzieci, flisak\u00f3w, panien, piekarzy, rybak\u00f3w, wi\u0119\u017ani\u00f3w i \u017ceglarzy, a tak\u017ce byd\u0142a i zwierz\u0105t hodowlanych. Kult \u015bw. Miko\u0142aja na \u015al\u0105sku znany by\u0142 ju\u017c w \u015bredniowieczu. R\u00f3\u017cne s\u0105 przejawy czci oraz formy wspomnienia tego \u015bwi\u0119tego. Do sanktuarium w Pier\u015b\u0107cu przybywaj\u0105 pielgrzymi, by modli\u0107 si\u0119 u st\u00f3p s\u0142yn\u0105cej z \u0142ask figury \u015bw. Miko\u0142aja. Wierni pocieraj\u0105 plecy drewnianej rze\u017aby chusteczkami i r\u0119cznikami, za\u015b po powrocie do domu przyk\u0142adaj\u0105 je na chore cz\u0119\u015bci cia\u0142a, wierz\u0105c, i\u017c przyniesie to uzdrowienie.
\nW Krzanowicach spod ko\u015bcio\u0142a \u015bw. Wac\u0142awa wyrusza konna procesja, pod\u0105\u017caj\u0105ca do Miko\u0142aszka \u2014 ko\u015bci\u00f3\u0142ka pw. \u015bw. Miko\u0142aja. Je\u017ad\u017acy po trzykrotnym okr\u0105\u017ceniu \u015bwi\u0105tyni udaj\u0105 si\u0119 na nabo\u017ce\u0144stwo. G\u0142\u00f3wn\u0105 postaci\u0105 jest \u015bw. Miko\u0142aj, rozdaj\u0105cy cukierki napotkanym po drodze mieszka\u0144com.
\nW niedziele najbli\u017csz\u0105 6 grudnia w \u0141\u0105ce ko\u0142o Pszczyny odbywa si\u0119 odpust parafialny. Po uroczystej sumie, w\u015br\u00f3d kolorowych stragan\u00f3w pojawiaj\u0105 si\u0119 grupy przebiera\u0144c\u00f3w \u2014 bandy miko\u0142ajowe, kultywuj\u0105ce tradycj\u0119 chodzenia po miko\u0142ajstwie.
\nMiko\u0142aje poruszaj\u0105 si\u0119 w swoich rewirach, odwiedzaj\u0105c kolejne gospodarstwa. Najpierw do domu wchodzi trzyosobowa grupa \u201e\u015bwi\u0119tych\u201d, \u015bpiewaj\u0105ca pie\u015b\u0144 o \u015bwi\u0119tym Miko\u0142aju. Po nich z impetem wpada reszta \u201ebandy\u201d wraz z muzykantami, wci\u0105gaj\u0105c do \u017cywio\u0142owej zabawy wszystkich domownik\u00f3w.
\nW 2017 roku prezentowa\u0142o si\u0119 6 grup, jednak w latach 70. XX w. by\u0142o ich dwa razy wi\u0119cej. Zasi\u0119g nie ogranicza\u0142 si\u0119 jedynie do \u0141\u0105ki, gdy\u017c by\u0142y one spotykane r\u00f3wnie\u017c w pobliskich Gocza\u0142kowicach.
\nW Istebnej kol\u0119duj\u0105 Miko\u0142aje \u2014 kilkunastoosobowa grupa podzielona na bio\u0142ych i czornych. Tu do domu wchodz\u0105 najpierw czorni, po nich za\u015b bioli, tak wi\u0119c \u015bw. Miko\u0142aj jest jedn\u0105 z ostatnich postaci, wchodz\u0105cych do domu. W Istebnej ten unikatowy zwyczaj kultywuje zesp\u00f3\u0142 regionalny, w kt\u00f3rym wyst\u0119puj\u0105 r\u00f3wnie\u017c kobiety, niemog\u0105ce pierwotnie wciela\u0107 si\u0119 w role zarezerwowane wy\u0142\u0105cznie dla m\u0119\u017cczyzn, m.in. z uwagi na symbolik\u0119 i rol\u0119 w obrz\u0119dzie danej postaci.
\nW Borkach Ma\u0142ych w grupie Miko\u0142aj\u00f3w prezentuj\u0105 si\u0119 jedynie m\u0142odzi m\u0119\u017cczy\u017ani. Przed ka\u017cdym domem \u015bpiewaj\u0105 zabawn\u0105 i nieco frywoln\u0105 pie\u015b\u0144, a gdy wyjdzie do nich gospodarz, ka\u017cda z postaci odgrywa swoj\u0105 rol\u0119. Wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie mieszka\u0144cy obawiaj\u0105 si\u0119 zbyt du\u017cej spontaniczno\u015bci i \u017cywio\u0142owo\u015bci kol\u0119dnik\u00f3w (np. smarowania sadz\u0105), dlatego do domu coraz cz\u0119\u015bciej zapraszaj\u0105 jedynie posta\u0107 \u015bw. Miko\u0142aja, by ten wr\u0119czy\u0142 dzieciom prezenty, przygotowane wcze\u015bniej przez rodzic\u00f3w. Zwyczaj Miko\u0142aj\u00f3w praktykowany by\u0142 w pobliskich Borkach Wielkich w latach 90. XX w. W Ligocie ko\u0142o Czechowic-Dziedzic chodzono po Miko\u0142ajce w latach 60. i 70. XX w. Na pocz\u0105tku XXI w. pr\u00f3bowano kontynuowa\u0107 tradycj\u0119; grupy miko\u0142ajowe chodzi\u0142y jeszcze w latach 2004-2005.
\nDo ko\u0144ca lat 90. XX wieku w Tworkowie Miko\u0142ajowi towarzyszy\u0142y diab\u0142y, strasz\u0105ce swym wygl\u0105dem i zachowaniem napotkanych przechodni\u00f3w oraz odwiedzane w domach dzieci. Orszak przemierza\u0142 miejscowo\u015b\u0107 5 grudnia wieczorem. Wed\u0142ug relacji najstarszych mieszka\u0144c\u00f3w diab\u0142y smarowa\u0142y ludzi sadz\u0105, odpytywa\u0142y z pacierza dzieci, kt\u00f3re m\u00f3wi\u0142y go na kl\u0119czkach, a nawet bi\u0142y najm\u0142odszych r\u00f3zgami i sznurami. Podobne grupy, poszerzone niekiedy o postaci: anio\u0142a, baby, kozy, kominiarza, \u015bmierci, \u017byda jeszcze w latach 50. XX w. obserwowano w Goleszowie, Brennej i G\u00f3rkach Wielkich.
\nW podmiko\u0142owskich wsiach, np. w Paniowach, jeszcze w latach 70. XX w. grupy m\u0142odzie\u0144c\u00f3w przebranych za diab\u0142y straszy\u0142y dzieci id\u0105ce na roraty. Diab\u0142y strzela\u0142y z bat\u00f3w, wywija\u0142y \u0142a\u0144cuchami i smarowa\u0142y twarze schwytanych dzieci sadz\u0105 i past\u0105 do but\u00f3w. Zapewne ta \u017cywio\u0142owo\u015b\u0107, strach przed diab\u0142ami oraz obawa zwi\u0105zana z odwiedzinami w domu spowodowa\u0142y stopniowy zanik tradycji w jej pierwotnej i surowej formie.
\nMiko\u0142aj \u2014 w asy\u015bcie diab\u0142\u00f3w i anio\u0142a \u2014 spotykany by\u0142 jeszcze sporadycznie w latach 2005-2007 we wsiach powiatu gliwickiego i tarnog\u00f3rskiego.
\nW Tworkowie podczas miko\u0142ajowych spotka\u0144, dzieci odwiedza \u015bw. Miko\u0142aj w towarzystwie diab\u0142a; w Taciszowie natomiast od 2008 roku organizowana jest plenerowa zabawa miko\u0142ajowa dla dzieci, podczas kt\u00f3rej pojawia si\u0119 niewielki orszak \u015bw. Miko\u0142aja.
\nWsp\u00f3\u0142cze\u015bnie \u2014 5 grudnia w wigili\u0119 \u015bw. Miko\u0142aja \u2014 krampusy (diab\u0142y), stanowi\u0105ce \u015bwit\u0119 \u015bw. Miko\u0142aja, prezentuj\u0105 si\u0119 na ulicach wielu austriackich, w\u0142oskich i niemieckich miejscowo\u015bci.
\nObecnie coraz cz\u0119\u015bciej w powszechnej \u015bwiadomo\u015bci, za spraw\u0105 m.in. medi\u00f3w i reklam, obraz \u015bw. Miko\u0142aja \u2014 biskupa, zast\u0119powany jest laickim i komercyjnym wizerunkiem jowialnego staruszka w czerwonym kombinezonie, wykreowanym w USA na potrzeby kampanii reklamowej znanego gazowanego napoju.
\nFilmy i bajki dla dzieci, reklamy oraz r\u00f3\u017cnego rodzaju spotkania miko\u0142ajkowe wzmacniaj\u0105 ten przekaz \u2014 przekonuj\u0105c, \u017ce Miko\u0142aj mieszka w Laponii, porusza si\u0119 saniami zaprz\u0119\u017conymi w lataj\u0105ce renifery; w pracy pomagaj\u0105 mu elfy; on za\u015b przynosi dzieciom prezenty pod choink\u0119. T\u0119 rol\u0119 w g\u00f3rno\u015bl\u0105skiej tradycji spe\u0142nia Dzieci\u0105tko. Od kilku lat, dla podtrzymania wizerunku postaci Miko\u0142aja \u2013 biskupa, w wielu ko\u015bcio\u0142ach organizowane s\u0105 spotkania miko\u0142ajkowe. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u015awi\u0119ty Miko\u0142aj zajmuje szczeg\u00f3lne miejsce u wyznawc\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a katolickiego oraz prawos\u0142awnego. Miko\u0142aj urodzi\u0142 si\u0119 w Patras w Grecji. By\u0142 biskupem Miry (Azja Mniejsza) na pocz\u0105tku IV wieku. Jest patronem m.in. dzieci, flisak\u00f3w, panien, piekarzy, rybak\u00f3w, wi\u0119\u017ani\u00f3w i \u017ceglarzy, a tak\u017ce byd\u0142a i zwierz\u0105t hodowlanych. Kult \u015bw. Miko\u0142aja na \u015al\u0105sku znany by\u0142 ju\u017c w \u015bredniowieczu. R\u00f3\u017cne […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1136,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[],"yoast_head":"\n